ไม่ไกลจากฝั่งโขงในเมืองนครพนม บริเวณโรงแรมและร้านอาหารเช้าบนถนนศรีเทพที่ที่นักท่องเที่ยวแทบทุกคนต้องมา ผมได้รู้จัก “มรุกข” (มะรุกขะ) ร้านขายของที่ระลึกที่เอาความเจ๋งของภูมิปัญญาพื้นบ้านมาใส่ไอเดียดีไซน์สร้างผลิตภัณฑ์ให้มีชีวิต
“สินค้าในร้านทุกชิ้นมีชีวิตนะพี่”
ยีน ยศรพี ต่อยอด เกริ่นนำให้ผมตั้งใจฟังต่อ
ร้าน มรุกข เพิ่งเปิดได้ปีกว่าๆ หนึ่งเดือนก่อนโควิดระบาดหนัก ยีนบอกว่าเหมือนถูกรับน้องนิดหน่อย แต่ก็มีข้อดีให้ได้นั่งทบทวนถึงสิ่งที่ทำไปแล้ว และบางอย่างที่กำลังจะทำ จนทำให้ได้คำตอบว่าผลิตภัณฑ์ของร้านบางจุดยังไม่แข็งแรงพอ ทั้งในเรื่องของคุณภาพและการออกแบบ และนี่คือ โจทย์สำคัญที่ต้องแก้เมื่อกลับมาเปิดร้านอีกครั้ง
ยีนเล่าให้ผมฟังถึงที่มาที่ไปของ มรุกข ว่าก่อนหน้านี้เคยทำงานให้กับบริษัท ประชารัฐรักสามัคคีนครพนม ดูแลร้านขายของที่ระลึก ชื่อ “นาคราช” ใกล้ๆ กับลานพญานาค แต่ด้วยความที่ต้องทำงานอยู่ภายใต้องค์กร ทำให้มีข้อจำกัดบางอย่างในการพัฒนาผลิตภัณฑ์ และด้วยเหตุผลที่นครพนมแทบจะหาร้านแบบนี้ไม่ได้เลย จึงจุดประกายให้อยากมีร้านเพื่อเพิ่มศักยภาพในแนวทางของตัวเอง
มรุกข มาจากชื่อเก่าของดินแดนแถบสองฝั่งแม่น้ำโขง ซึ่งรวมนครพนมอยู่ด้วย ประกอบกับสินค้าของร้านที่ได้มาจากภูมิปัญญาท้องถิ่น แรงบันดาลใจของร้านจึงเกิดจากการหล่อรวมของสายน้ำ ภูเขา และความเชื่อ
สินค้าในร้านมีสองส่วน คือ ส่วนที่เลือกมาวางขายเลย และส่วนที่ออกแบบเองด้วย ซึ่งมีสัดส่วนประมาณ 90 เปอร์เซ็นต์ เพื่อตอบสนองความต้องการของตลาด โดยไปเสริมจากภูมิปัญญาท้องถิ่นที่ดีอยู่แล้วมาปรับให้เหมาะกับประโยชน์ใช้สอยในชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะเสื้อผ้าที่เป็นสินค้าหลักของร้าน
โดยงานผ้าเกือบทั้งหมดในร้านมาจากการทอของชาวบ้านในนครพนมและใกล้เคียง ด้วยความใกล้ชิดกับชาวบ้านที่ยีนมีอยู่เดิม ทำให้ไม่ยากในการสื่อสารความต้องการ ประกอบกับความจริงใจที่มีให้ จึงได้รับความไว้เนื้อเชื่อใจจากชุมชนในการทำงานและได้เนื้องานที่มีคุณภาพจริงๆ
สินค้าทุกชิ้นที่วางจำหน่ายอยู่ในร้านจึงเป็นเหมือนการทำงานร่วมกันระหว่างชุมชน ชาวบ้าน และตัวร้าน โดยแต่ละชิ้นไม่ใช่แค่ออกแบบครั้งเดียวแล้วจบไป แต่ยังมีการพัฒนาปรับปรุงอยู่เรื่อยๆ ตามฟีดแบ็กที่ได้มาจากลูกค้า เมื่อลูกค้าคนเดิมกลับมาซื้อซ้ำก็สัมผัสได้ถึงความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น จึงทำให้เหมือนมีสินค้าใหม่อยู่เสมอ ซึ่งจุดนี้ คือ ความแตกต่างชัดเจนของมรุกข
ยีนบอกผมต่อเมื่อถามถึงราคาว่า
“ความอุตสาหะของคนสร้างงาน บางครั้งเราก็ไม่สามารถตีราคาได้ว่าแพงหรือถูก คนที่มีประสบการณ์กับงานคราฟต์เท่านั้นถึงเข้าใจ เราแค่อยากให้คนเห็นคุณค่าของเรา”
ถ้าถามถึงความสำเร็จ ยีนบอกผมอย่างถ่อมตนว่าคงยังอีกไกล เพียงแค่ว่าวันนี้ได้ก้าวออกมาจากเมื่อวานได้แค่วันละก้าวก็ยังดี ตอนนี้ยังไม่เกินจากที่คาดหวัง กำลังอยู่ในแผน บางทีอาจจะช้าบ้าง ด้วยสถานการณ์ปัจจุบัน จึงต้องเพิ่มช่องทางออนไลน์ให้แข็งแรงขึ้น ทั้ง Shopee, Lazada และช่องทางโซเชียลต่างๆ เพราะไม่ใช่เพื่อตัวเขาเอง แต่เป็นการสร้างความยั่งยืนให้กับชาวบ้านในชุมชนด้วย
“ถ้ามีปัญหาเรื่องของความไม่แน่นอนอย่างโควิดระบาดอีก คงไม่ใช่ปัญหาหนักที่ร้านต้องหยุดชะงัก แต่มากไปกว่านั้น คือ การต้องรักษาคนผลิตงานเหล่านั้นให้มีชีวิตอยู่ต่อได้”
ยีนพูดจบ ผมยิ่งเห็นความมุ่งมั่นของแววตาคู่นั้น
สิ่งที่ผมสัมผัสได้ถึงตัวตนของมรุกขหลังได้ฟังคำบอกเล่าจากยีน เรื่องราวของงานฝีมือกับความผูกพันที่ได้รับรู้ยิ่งทำให้ผมเข้าใจว่าทำไม เขาถึงบอกว่า
“สินค้ามีชีวิต”
ข้อมูลติดต่อ
https://web.facebook.com/marukka.nkp
Line ID : @marukka
www.smethailandlcub.com
ศูนย์รวมข้อมูลธุรกิจเอสเอ็มอี
